Edukacja

Jak działa system odzysku wody deszczowej

Od pierwszej kropli deszczu na dachu do wody w wężu ogrodowym. Wyjaśniamy każdy etap procesu i co decyduje o efektywności całości.

Zasada działania

Cztery etapy: zbieranie, oczyszczanie, magazynowanie, dystrybucja

System odzysku wody deszczowej składa się z kilku elementów, które współpracują ze sobą. Każdy etap ma znaczenie. Pominięcie jednego z nich albo nieprawidłowe wykonanie obniża efektywność całej instalacji.

Warto rozumieć, co się dzieje z wodą na każdym etapie. Ułatwia to zarówno właściwą eksploatację systemu, jak i diagnozowanie ewentualnych problemów.

Schemat systemu odzysku wody deszczowej z zaznaczonymi elementami instalacji
1

Zbieranie – dach jako powierzchnia zbiorcza

Dach budynku stanowi naturalną powierzchnię zbiorczą dla wody opadowej. Spada ona na połacie dachowe i spływa rynnami do rur spustowych. Ilość wody, którą można zebrać, zależy od powierzchni dachu i średnich opadów w danej lokalizacji.

Ważna jest też jakość rynien i rur spustowych. Nieszczelne lub zanieczyszczone rynny powodują straty wody i wprowadzają dodatkowe zanieczyszczenia. Przed montażem systemu deszczówki warto sprawdzić stan rynien i w razie potrzeby wymienić uszkodzone elementy.

Materiał pokrycia dachu ma znaczenie dla jakości zbieranej wody. Dachy kryte dachówką ceramiczną lub betonową dostarczają wody lepszej jakości niż dachy z blachy ocynkowanej czy z powłoką bitumiczną. W każdym przypadku filtracja jest niezbędna.

2

Oczyszczanie – filtracja wstępna i usuwanie zanieczyszczeń

Woda spływająca z dachu zawiera liście, kurz, pyłki roślin, ptasie odchody i inne zanieczyszczenia mechaniczne. Filtracja wstępna odbywa się na etapie rury spustowej lub przed wejściem do zbiornika.

Filtry wstępne (zwane też filtrami koszowymi lub sitkowym) zatrzymują większe cząstki. Osadniki pozwalają na opadnięcie drobniejszych zawiesin na dno przed magazynowaniem. Niektóre instalacje stosują filtry kaskadowe, gdzie woda przechodzi przez kilka stopni oczyszczania.

Istnieje też zjawisko tzw. pierwszego spłukiwania: po dłuższej przerwie w opadach, pierwsza woda spływająca z dachu jest najbardziej zanieczyszczona. Zaawansowane systemy mają zawory odcinające, które kierują tę pierwszą porcję wody bezpośrednio do kanalizacji lub gruntu.

3

Magazynowanie – zbiornik jako serce systemu

Zbiornik gromadzi oczyszczoną wstępnie wodę. Jego pojemność decyduje o tym, jak długo można korzystać z deszczówki w okresach bez opadów. Zbiorniki podziemne mają tę zaletę, że utrzymują niższą i stabilną temperaturę wody, co ogranicza rozwój glonów i bakterii.

Każdy zbiornik musi mieć przelew nadmiarowy odprowadzający nadmiar wody podczas intensywnych opadów. Przelew może prowadzić do kanalizacji deszczowej, studni chłonnej lub na teren zielony. Brak przelewu prowadzi do przepełnienia i uszkodzenia instalacji.

Zbiorniki podziemne wymagają zabezpieczenia przed wyporem gruntowym, szczególnie na terenach o wysokim poziomie wód gruntowych. Kwestia ta jest sprawdzana podczas wizji lokalnej.

4

Dystrybucja – dostarczenie wody do miejsc użycia

Woda ze zbiornika trafia do punktów poboru za pomocą grawitacji lub pompy. Grawitacja działa tylko wtedy, gdy zbiornik jest umieszczony wyżej niż punkty poboru, co przy zbiornikach naziemnych jest możliwe, ale przy podziemnych wymaga zastosowania pompy.

Pompy zanurzeniowe umieszczone wewnątrz zbiornika są najczęstszym rozwiązaniem przy instalacjach podziemnych. Pompy ssące montowane na zewnątrz zbiornika stosuje się rzadziej, ze względu na ograniczenia ssania. Automatyka ciśnieniowa włącza pompę tylko przy poborze wody, co wydłuża jej żywotność.

Sieć dystrybucji może prowadzić do jednego lub kilku kranów ogrodowych, do linii nawadniania kroplowego lub zraszaczy. Każdy punkt poboru wymaga osobnego zaworu, co ułatwia zarządzanie zużyciem wody.

Elementy systemu

Kluczowe komponenty instalacji

Filtr wstępny rynnowy

Montowany w pionie rury spustowej. Zatrzymuje liście i większe zanieczyszczenia. Wymaga czyszczenia co kilka tygodni w sezonie liściastym.

Zbiornik PE lub betonowy

Zbiorniki z polietylenu (PE) są lekkie i odporne na korozję. Betonowe mają większą masę, co chroni przed wyporem, ale są droższe w transporcie i montażu.

Przelew nadmiarowy

Niezbędny element każdej instalacji. Odprowadza nadmiar wody przy pełnym zbiorniku. Musi być zaprojektowany z odpowiednim przekrojem dla lokalnych opadów.

Pompa zanurzeniowa

Tłoczy wodę ze zbiornika do sieci dystrybucji. Dobierana pod kątem wymaganego ciśnienia i wydajności. Modele z automatyką ciśnieniową pracują tylko przy poborze wody.

Sieć rur dystrybucyjnych

Rury PE lub PVC łączące zbiornik z punktami poboru. Układane w gruncie na głębokości zabezpieczającej przed mrozem lub izolowane termicznie.

Punkty poboru wody

Krany ogrodowe, złączki do węża, zawory do nawadniania. Każdy punkt poboru powinien być wyraźnie oznaczony jako woda nienadająca się do picia.

Następny krok

Masz pytania o konkretne rozwiązanie?

Chętnie odpowiemy na pytania dotyczące Twojej posesji i omówimy, jakie rozwiązanie może być odpowiednie w Twoim przypadku.